نکته 4: آنچه خواندیم درباره استهزاء و مسخره کردن مومنین بود. اما درباره استهزاء دین و احکام دین و مقدسات دینی (پیامبران و اولیاء خدا) ادله دیگری وجود دارد که به آنها تمسک شده است. مرحوم بجنوردی[1] دراین باره به اجماع تمسک کرده و ظاهراً حرمت استخفاف این امور را

«وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ صَالِحِ بْنِ عُقْبَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْجُعْفِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع «5» يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُدَاعِبَ فِي الْجَمَاعَةِ بِلَا رَفَثٍ.»[1] رفث: دشنام «مُحَمَّدُ بْنُ إِدْرِيسَ فِي آخِرِ السَّرَائِرِ نَقْلًا مِنْ رِوَايَةِ أَبِي الْقَاسِمِ بْنِ قُولَوَيْهِ عَنْ حُمْرَانَ بْنِ أَعْيَنَ قَالَ: دَخَلْتُ عَلَى أَبِي

نکته 2: درباره اینکه آیا اهانت از افعال قصدی است نظرات مختلفی اقامه شده است. مرحوم مراغی و مرحوم بجنوردی به این امر اشاره دارند. [1] ماحصل فرمایش ایشان آن است که نسبت افعال و عنوان اهانت سه گونه است: 1) برخی افعال تنها با قصد اهانت، اهانت هستند، یعنی

نکته 1: آنچه خواندیم درباره حکم اولی مسخره و استهزاء بود، امّا جای این سوال باقی است که اگر امر به معروف و نهی از منکر در جایی مبتنی بر چنین نکته ای باشد، در صورتی که شرائط امر به معروف و نهی از منکر فراهم باشد، آیا این امر

14) «عن محمد، عن أحمد، عن ابن سنان، عن منذر بن يزيد، عن المفضل ابن عمر قال: قال أبو عبد الله عليه السلام: إذا كان يوم القيامة نادى مناد أين الصدود لأوليائي ؟ فيقوم قوم ليس على وجوههم لحم، فيقال: هؤلاء الذين آذوا المؤمنين ونصبوا لهم، وعاندوهم ، وعنفوهم في

روایات باب: در این موضوع روایات بسیاری است که تنها به برخی از آنها اشاره می کنیم: 1. «لغضائري، عن التلعكبري، عن محمد بن همام، عن الحسين بن أحمد المالكي، عن اليقطيني، عن يحيى بن زكريا بن بشر، عن داود الرقي عن أبي عبد الله عليه السلام قال: قال رسول

5. آیات 29 تا 36 سوره مطفّفین: «إِنَّ الَّذِینَ أَجْرَمُوا کانُوا مِنَ الَّذِینَ آمَنُوا یَضْحَکُونَ- وَ إِذا مَرُّوا بِهِمْ یَتَغامَزُونَ – وَ إِذَا انْقَلَبُوا إِلى أَهْلِهِمُ انْقَلَبُوا فَکِهِینَ – وَ إِذا رَأَوْهُمْ قالُوا إِنَّ هؤُلاءِ لَضالُّونَ – وَ ما أُرْسِلُوا عَلَیْهِمْ حافِظِینَ- فَالْیَوْمَ الَّذِینَ آمَنُوا مِنَ الْکُفّارِ یَضْحَکُونَ – عَلَى

فخررازی درباره نسبت دادن استهزاء به خدای سبحان می نویسد: «كيف يجوز وصف اللّه تعالى بأنه يستهزئ و قد ثبت أن الاستهزاء لا ينفك عن التلبيس، و هو على اللّه محال، و لأنه لا ينفك عن الجهل، لقوله: قالُوا أَ تَتَّخِذُنا هُزُواً قالَ أَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ أَكُونَ مِنَ الْجاهِلِينَ [البقرة:

v استهزاء مؤمنین از عناوینی که می تواند در بسیاری از رشته های هنری مورد استفاده قرار گیرد، عنوان استهزاء است که بسیاری از طنزها در شؤون مختلفشان با آن مرتبط هستند. استهزاء گاه نسبت به خدای متعال است و گاه نسبت به انبیاء و ملائکه و گاه نسبت به