4) مرحوم حائری بر آن قسمت از کلام مرحوم آخوند که می فرماید: «اگر قائل به حقیقت شرعیه شدیم و وضع هم مقدم بر استعمال بود، حمل بر معنای شرعی می شود» اشکال کرده است. ایشان در حاشیه درر الفوائد می نویسد:  «و هنا قيد اخر و هو ان يكون

ب) بحث از حقیقت شرعیه دارای ثمره است: مرحوم آخوند درباره ثمره بحث حقیقت شرعیه می نویسند: «و أمّا الثمرة بين القولين فتظهر في لزوم حمل الألفاظ الواقعة في كلام الشارع بلا قرينة على معانيها اللغوية مع عدم الثبوت و على معانيها الشرعية على الثبوت فيما إذا علم تأخر الاستعمال

خاتمة: ثمره بحث حقیقت شرعیه: در باب اینکه آیا بحث از حقیقت شرعیه، دارای ثمره است یا نه، دو قول عمده در میان اصولیون مطرح است. یک گروه این بحث را دارای ثمره ندانسته اند و گروه دوم، این بحث را دارای ثمره می دانند.   الف) بحث از حقیقت

نکته: حضرت امام در کتاب البیع می نویسد: «و رجوع ردع الشارع إلى التخطئة في المصداق، غير تامّ، لأنّه مع اتفاقهما في المفهوم لا يعقل الردع و التخطئة في المصداق، بعد كون تطبيق المفاهيم على المصاديق في المقام ضروريّاً؛ لأنّه إذا كان البيع عرفاً هو الإيجاب و القبول بلا اعتبار

دلیل پنجم) دلیل مورد قبول میرزای رشتی: ایشان می نویسد: «من طرق الإثبات و هو المعتمد عندي و أقواها و أقومها أنّ استعمال الشارع هذه الألفاظ في معانيها الجديدة أمر مفروغ عنه بعد ما عرفت في بعض مقدّمات المسألة أنّ القول ببقائها على معانيها اللّغوية و كون الزيادات شروطا متفق

ادلّه قائلین به حقیقت شرعیه: دلیل اوّل) کاشف الغطاء می نویسد: «و احتجاج الأئمّة عليهم السلام بالآيات القرآنيّة و الأحاديث النبويّة المشتملة عليها؛ و استدلال الصحابة و جميع الأصحاب كذلك، من غير ضمّ قرينة مع عدم معارضة الخصم لهم، أبين شاهدٍ على ما قلناه.»[1]   توضیح : 1) ائمة (ع)

قول امام خمینی درباره حقیقت شرعیه: فرمایش امام خمینی در بحث حقیقت شرعیه، تأکیدی است بر فرمایش آخوند خراسانی، ایشان می نویسد: «اختلفوا في ثبوت الحقيقة الشرعيّة، و الحقّ أنّ المراجع للكتاب و السنّة يطمئنّ بأنّ هذه الألفاظ من لدن أوّل البعثة استعملت في تلك المعاني من غير احتفافها بالقرينة،

هفت) درباره بند سوّم: حقیقت لغوی یعنی معنایی که قبل از اسلام از لفظ فهمیده می شده است و فرقی نمی کند که واضع آن، شرایع سابق بوده اند یا اعراب جاهلی. لذا اگر در ادیان گذشته این الفاظ در این معانی به کار می رفته اند، دیگر واضع این

پنج) أیضاً در باره بند سوّم: مرحوم نائینی می نویسد: ««و امّا لفظ الصلاة» فانه و ان كان مذكوراً في إنجيل برنابا الا ان المستعمل فيه في غير عصر نبينا صلى اللَّه عليه و آله كان هو المعنى اللغوي فان صلاة المسيح لم تكن الا مركبة من أدعية مخصوصة فالألفاظ

قول آخوند خراسانی درباره حقیقت شرعیه: ظاهراً مرحوم آخوند می پذیرد که وضع تعیینی متدوال، قطعاً در ما نحن فیه مطرح نیست چراکه اگر این وضع وجود داشت، خبر آن به ما می رسید و انگیزه ای بر اخفاء آن وجود نداشت. امّا وضع تعیینی حاصل از استعمال خاص ـ